اصول ایمنی و بهداشت در استفاده از لامپهای کم مصرف جیوه ای
به گزارش وب دا ؛ مهندس منوچهر جوکاران کارشناس ارشد مهندسی محیط زیست و کارشناس بهداشت محیط (پرتوها) معاونت بهداشت دانشگاه گفت : چند سالی است که کاربرد لامپ های کم مصرف به دلیل کاهش مصرف برق و انرژی زیاد شده است. لامپ های فلورسنت فشرده یا CFL که در بین مردم، بنام لامپ کم مصرف معروف شده است ، لامپ هایی شبیه مهتابی های قدیمی اما فشرده می باشد که مقداری بخار جیوه جهت ایجاد روشنائی در آن استفاده شده است .
مهندس جوکاران افزود : روش تولید نور در این لامپ ها بر اساس تحریک بخار یا اتم جیوه بوسیله انرژی الکتریکی و ایجاد اشعه ماوراء بنفش می باشد ، که اشعه تولید شده پس از برخورد با لایه پودری فلورسنت سطح داخل لامپ تولید روشنائی می کند.
این کارشناس پرتوها ادامه داد : لامپ هایی که دارای نور مناسب ، طول عمر بیشتر و کاهش زیاد در مصرف برق را دارد ولی به دلیل کاربرد بخار جیوه در آن ضرورت دارد که در هنگام خرید به علامت استاندارد و پوشش کامل قسمت شیشه ای با پودر فلورسنت ( اندود کامل داخل لامپ ) جهت جلوگیری از نشت اشعه ما وراء بنفش توجه کنیم .
وی گفت : یکی از دلایل اصلی شکستن این لامپ ها گرفتن و چرخاندن قسمت شیشه ای لامپ در هنگام باز و بسته کردن لامپ است که باید از قسمت سرامیکی یا پلاستیکی آن استفاده شود .
مهندس جوکاران بیان داشت : در استفاده از این لامپ ها اگر به هر دلیلی شکست مقداری بخار جیوه وارد محیط می شود به ویژه در مکانهای سربسته ، که با توجه به اینکه جیوه جزء فلزات سنگین است و بخارات آن جذب بسیار بالایی در ریه دارد خصوصا برای مادران باردار ، کودکان و سالمندان و کسانی که بیماریهای مزمن ریوی دارند ، می تواند برای سلامتی مضر و در مواردی می تواند باعث بیماریهای عصبی گردد.
این کارشناس افزود : در زمان شکستن این لامپ ها در محیط های سربسته مثل اتاق ها باید فورا در و پنجره ها را باز کرده و حدود نیم ساعت از محل دور شده و اجازه دهیم تا تهویه هوا انجام شود بعد با دستکش و جاروی معمولی تکه های شکسته شده لامپ را جمع آوری کرده و در نایلن ضخیم ریخته و باقیمانده های ریز را بوسیله چسب نواری جمع آوری و پودر فلورسنت هم در محل شکستن لامپ با دستمال مرطوب جمع آوری و همه را در نایلون ریخته و دفع می کنیم .
به گفته وی به دلیل انتشار آلودگی از قسمت پشت جارو برقی در محیط ، از جارو کردن با این وسیله باید خودداری شود.
گفتنی است لامپ های جیوه ای ، یکی از انواع لامپ های کم مصرف می باشد و لامپ هایی از نسل LED هم در بازار وجود دارد که جایگزین بسیار مناسبی برای لامپ های کم مصرف جیوه ای ، به دلیل مصرف کمتر برق و نداشتن عوارض برای سلامتی انسان هست .
