به گزارش خبرنگار وبدا، دکتر محمدرضا ظفرقندی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در برنامه «کشیک سلامت» با اشاره به تجربه جامعه پزشکی در جریان جنگ‌های اخیر اظهار کرد: در جنگ ۱۲ روزه و حوادث و جنگ اخیر، حوزه سلامت توانست نقش موثری ایفا کند و این موضوع حاصل اقداماتی بود که از مدت‌ها قبل برای آمادگی نظام سلامت انجام شده بود.

 

وی با بیان اینکه بخش مهمی از این اقدامات در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی و توسط کارکنان جوان نظام سلامت رقم خورد، افزود: بعضی از این صحنه‌ها به تصویر کشیده و ثبت شده و برخی دیگر هنوز روایت نشده است، اما آنچه در میدان اتفاق افتاد، حاصل تلاش و فداکاری کارکنان نظام سلامت بود.

 

آمادگی برای «مصدومیت جمعی» از ماه‌ها قبل

 

وزیر بهداشت که خود از متخصصان حوزه تروما است، با اشاره به تفاوت شرایط جنگ با حوادث معمول گفت: در شرایط جنگی با یک مجروح مواجه نیستیم، بلکه ممکن است در یک زمان با حجم زیادی از مجروحان روبه‌رو شویم. این موضوع در منابع علمی و کتاب‌های تخصصی تروما نیز به‌عنوان «مصدومیت جمعی» مطرح شده و نیازمند آمادگی و سازماندهی ویژه است.

 

دکتر ظفرقندی ادامه داد: بر همین اساس، یکی از اقدامات اصلی وزارت بهداشت، ایجاد آمادگی در دانشگاه‌های علوم پزشکی و مراکز درمانی کشور بود. دستورالعمل‌ها و پروتکل‌های لازم پیش از آغاز درگیری‌ها به دانشگاه‌ها ابلاغ شد و جلسات مختلفی به‌صورت حضوری، مجازی و ابلاغی برگزار کردیم و از دانشگاه‌ها خواستیم تمرین و مانورهای لازم را انجام دهند.

 

وی افزود: این مانورها پیش از جنگ نیز وجود داشت، اما بعد از جنگ ۱۲ روزه گسترده‌تر شد تا دانشگاه‌ها و مراکز درمانی برای شرایط احتمالی مشابه آمادگی بیشتری داشته باشند.

 

بیمارستان‌های معین و استان‌های معین از قبل تعریف شده بودند

 

وزیر بهداشت یکی دیگر از محورهای آمادگی نظام سلامت را سازماندهی ظرفیت بیمارستانی عنوان کرد و گفت: در چنین شرایطی باید از قبل مشخص باشد که اگر ظرفیت یک بیمارستان در مدت کوتاهی تکمیل شد، مجروحان به کجا منتقل شوند. به همین دلیل بیمارستان‌های معین و همچنین استان‌های معین از قبل تعریف و سازماندهی شده بودند.

 

دکتر ظفرقندی با بیان اینکه این سازماندهی در حوزه نیروی انسانی، تجهیزات و بیمارستان‌ها انجام شده بود، اظهار کرد: باید مشخص می‌کردیم که در صورت افزایش ناگهانی حجم مجروحان، هر بیمارستان چه مسئولیتی دارد و لایه‌های بعدی درمان در کجا قرار دارند.

 

وی با اشاره به حادثه بیمارستان اندیمشک در جریان جنگ اخیر گفت: یکی از نمونه‌های این سازماندهی در بیمارستان اندیمشک اتفاق افتاد. این بیمارستان بمباران شد، اما کمتر از دو ساعت بعد، همه مجروحان به دزفول منتقل شدند و حتی نیازی به انتقال آنها به اهواز نبود؛ چراکه لایه دوم درمان از قبل تعریف شده بود.

 

وزیر بهداشت افزود: همان زمان با مسئولان دانشگاه علوم پزشکی مربوطه تماس گرفتم و درباره وضعیت مجروحان توضیح خواستم. آنها اعلام کردند که همه مجروحان را سازماندهی کرده‌اند و پس از تماس با دانشگاه علوم پزشکی اهواز نیز مشخص شد که به دلیل عملکرد مناسب لایه دوم درمان، نیازی به انتقال مجروحان به اهواز وجود ندارد.

 

ذخیره ۱۰ میلیون لیتری سرم برای شرایط جنگی

 

دکتر ظفرقندی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه تجهیزات پزشکی و اقلام حیاتی گفت: در جنگ ۱۲ روزه با توجه به پیش‌بینی احتمال وقوع چنین شرایطی، ذخایر مورد نیاز را افزایش دادیم و حدود ۱۰ میلیون لیتر سرم آماده کردیم.

 

وی ادامه داد: در تروما، دو موضوع از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است؛ یکی سرم و دیگری خون. البته داروها و سایر تجهیزات نیز اهمیت دارند، اما این دو در مراحل اولیه درمان مصدومان از اولویت بالاتری برخوردارند و نقش حیاتی در نجات جان بیماران دارند.

 

ذخیره خون کشور از ۳ تا ۴ روز به ۱۰ تا ۱۲ روز رسید

 

وزیر بهداشت همچنین درباره ذخایر خون گفت: ذخیره خون در شرایط عادی معمولا حدود سه تا چهار روز است، اما با توجه به شرایط پیش‌رو، ذخایر خون کشور را افزایش دادیم و این ذخیره به حدود ۱۰ تا ۱۲ روز رسید.

 

دکتر ظفرقندی افزود: در مقطعی از اوج شرایط جنگی، ذخیره خون کشور حدود ۱۱ تا ۱۲ روز بود و این موضوع یکی از نشانه‌های آمادگی تیم سلامت برارد.

 

دکتر طفرقندی ادامه داد: اگر بخواهیم به ایران قوی و کشور قدرتمند برسیم، باید جامعه سالم و توسعه پایدار داشته باشیم و انسان های سالم تربیت کنیم. این موضوع هم وظیفه حرفه ای جامعه پزشکی است و هم یک مسئولیت اجتماعی.

 

وزیر بهداشت تاکید کرد: پزشک کامل فقط به فکر درمان نیست، بلکه به سلامت فکر می کند. وقتی پزشک دغدغه سلامت داشته باشد، آلودگی هوا برای او مسئله است، فقر مردم برای او دغدغه است، سوء تغذیه کودکان را دنبال می کند، نگران سوء مصرف مواد و آسیب های اجتماعی است و آسیب های روانی جامعه را نیز می بیند.

 

ضرورت صیانت از اعتماد مردم به جامعه پزشکی

 

وی با اشاره به نتایج نظرسنجی های مرکز پژوهش های مجلس گفت: این مرکز تقریبا هر ماه یا هر دو ماه یک بار درباره میزان اعتماد مردم به اقشار مختلف جامعه نظرسنجی و اعتبارسنجی انجام می دهد.

 

دکتر ظفرقندی افزود: بر اساس آمارهایی که اخیرا از مرکز پژوهش های مجلس دریافت کرده ام، در بسیاری از این نظرسنجی ها جامعه سلامت و حوزه پزشکی یا نیروهای نظامی در رتبه نخست اعتماد عمومی قرار داشته اند؛ گاهی جامعه سلامت در رتبه اول بوده و گاهی نیروهای نظامی، اما این دو گروه در حال حاضر در صدر سرمایه اجتماعی اقشار مختلف کشور قرار دارند.

 

وی تاکید کرد: این سرمایه اجتماعی باید پاس داشته شود و همه باید از هرگونه تخریبی که می تواند به این سرمایه آسیب بزند، جلوگیری کنیم.

 

وزیر بهداشت گفت: همه ما باید در کنار یکدیگر و برای مردم تلاش کنیم و آنچه را که درد مردم است، درمان کنیم.

 

از نعمت خدمت به مردم خسته نشویم

 

وی با اشاره به روایتی از امام حسین (ع) گفت: حوایج مردم به شما از نعمت های خداوند است؛ از این نعمت هایی که خدا به شما داده است، خسته و ملول نشوید. فرصت خدمت به مردم، فرصتی مغتنم است و باید قدر آن را بدانیم.

 

وزیر بهداشت در پایان با اشاره به شعر معروف دوران تحصیل و مدرسه گفت: «دست در دست هم دهیم به مهر، میهن خویش را کنیم آباد.»