دکتر صفورا محبی مدیر دارو مواد مخدر معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی فسادر گفتگو با خبرنگار وب داگفت : مساله ای که این روزها جامعه ما به خصوص نوجوانان و جوانان را تهدید می کند روی آوردن به پرورش اندام به جای ورزش است که استقبال از آن به شدت دیده می شود. یکی از بارزترین خصوصیات دوران نوجوانی این است که شخص بسیار به اندام و ظاهر خود توجه می کند و در بیشتر مواقع از آن رضایت ندارد اما رفتار خانواده در چنین شرایطی می تواند نوجوان را به سمت و سوی خودباوری هدایت کند یا برعکس کاری کند برای رسیدن به شرایط مطلوب دست به هر اقدامی بزند و هر کاری را دنبال کند. وقتی هدف جوان به هدفی سطحی مانند مطرح کردن خود از طریق زیبایی اندام آن هم با مصرف مواد نیروزا نزول پیدا می کند باید با دقت بیشتری این موضوع را پیگیری کرد زیرا آثار منفی مصرف این مواد امروزه برهمه پیداست.

تجارت و خرید و فروش داروهای نیروزا برای بسیاری از مربیان منبع درآمد زیادی است به طوری که متاسفانه در بسیاری از باشگاه های بدن سازی مربیان و یا برخی از ورزشکاران قدیمی تر به نوجوانان توصیه می کنند که از این داروها استفاده کنند و در قبال مبلغی گزاف داروها و مکمل ها را در اختیار آنان می گذارند.

مهمترین علل استفاده از مواد نیروزا توسط ورزشکاران بدنساز چیست؟

·         علاقه به داشتن تناسب اندام خوب

·         میل به پیروزی در مسابقات

·         حس کنجکاوی

·         توصیه مربیان و سرپرستان تیم

 

توصیه به تمامی والدین

·         فرزندان خود را در باشگاه های ورزشی دولتی یا خصوصی که تحت نظارت سازمان تربیت بدنی هستند ثبت نام نمائید.

·         در موقع ثبت نام از مسئولین باشگاه و مربیان بخواهید که از معرفی هر نوع داروی نیروزا به فرزندتان خودداری نمایند و در غیر این صورت آنان مسئول عوارض ناشی از سوء مصرف داروها و مکمل ها هستند.

·         به طور مرتب از باشگاه و نحوه تمرینات ورزشی فرزندان خود بازدید کنید.

·         از خرید هر نوع داروی نیروزا و یا مکمل ورزشی برای فرزندتان خودداری کنید.

·         در مقابل درخواست فرزندتان برای تهیه هر نوع دارو مقاومت نمائید.

·         در صورت درخواست فرزندان برای پولی بیش از نیاز عادی آنان کنجکاوی به خرج دهید و از علت نیاز آنان به پول بیشتر با خبر باشید.

·         به تغییرات رفتاری و ساختار بدنی فرزندتان حساس باشید.

·         هرنوع تغییر ناگهانی و شدید در رفتار،خلق و خو و نیز اندازه های بدنی فرزندتان را به دقت تحت نظر و مراقبت قرار دهید.

 

یادآوری به والدین

·         تصور نکنید که مکمل های غذایی ورزشی بی خطر هستند زیرا بسیاری از آنها آلوده به داروهای نیروزا هستند.

·         غیر از پزشک کسی صلاحیت تجویز مکمل ها را ندارد چرا که از لحاظ علمی و قانونی همه چیز متوجه پزشک است و هیچ گاه صلاح نیست که افراد غیر مسئول و غیر متخصص از جمله دوستان و آشنایان و مربیان ورزشی اقدام به نگارش و توصیه رژیم غذایی نمایند.

·         کسی که صلاحیت تجویز دارو و مکمل را دارد پاسخ گوی عوارض جانبی پیش آمده است و مسئولیت عواقب تجویز داروها و مکمل ها را به عهده دارد.

·         از لحاظ قانونی فقط داروخانه صلاحیت فروش داروها و مکمل های ورزشی را دارد.تهیه مکمل ها در هر جایی غیر از داروخانه مجاز نمی باشد.عرضه مکمل های ورزشی خارج از داروخانه ممنوع است.

·         در حال حاضر مکمل های ورزشی قاچاق و تقلبی به صورت غیر مجاز در خارج از داروخانه عرضه می شود.داروخانه ها امن ترین جا برای تهیه مکمل ها و داروها هستند.به مکمل های عرضه شده در اماکنی به غیر از داروخانه ها نمی توان اطمینان کرد.

·         مکمل های ورزشی که به صورت غیر مجاز و قاچاق وارد کشور می شوند به دلیل اینکه بر روند انتقال و توزیع آنها نظارت نمی شود اطلاعات دقیقی در خصوص محل تولید، نحوه تولید،کشور سازنده، فرمولاسیون، شرایط نگهداری و نقل و انتقال آن، حتی تاریخ مصرف و تغییر در محتوای محصول وجود ندارد و هیچ کس مسئولیت عواقب پیش آمده توسط محصول را پذیرا نیست.

·         در روند توزیع قاچاق از آنجا که معمولا شرایط نگهداری درست مکمل ها از نظر رطوبت و دما رعایت نمی شود حتی چنانچه این محصول اصل هم باشد باز هم قابل اعتماد نیست و مصرف ان خطرات جدی را به دنبال دارد.

·         مکملی که اثربخشی خوبی دارد لزوما ماده مناسب و سالمی نیست.

·         عوارض مکمل ها و داروهای ماهواره ای به صورت مزمن خود را نشان می دهد.

·         اگر بدانید که فرزندتان احتمالا جزو نخستین افرادی هستند که دارو یا مکمل روی آنها آزمایش می شود و خطر ابتلا به عوارض آن در کمین فرزندان شماست باز هم حاضرید به فرزندتان اجازه دهید آنها را مصرف کنند.

·         به دلیل احتمال آلودگی این فرآورده ها با داروهای هورمونی برای افزایش اثر کاذب مکمل، درج اطلاعات نادرست و تبلیغات دروغین و احتمال آلودگی به مواد شیمیایی همچون باقی مانده سموم دفع آفات نباتی،مواد رادیو اکتیو،سموم ناشی از رشد قارچ ها و کپک های ناشی از حمل و نقل و نگهداری نامناسب به دلیل عدم نظارت بر تولید، حمل و نگهداری آن ها ممکن است عوارض جبران ناپذیری ایجاد کند و سلامت مصرف کننده را تهدید کند.

·         هورمون ها و پیش ساز هورمون ها (داروهای نیروزا) شایعترین موادی هستند که به مکمل های ورزشی اضافه می شوند ولی نام آن ها در روی مکمل ها ثبت نمی شود.

·         همه مکمل ها در زمان ورود به کشور به برچسب اصالت مجهز می شوند و مردم به راحتی می توانند داروهای مجاز را از غیر مجاز تشخیص دهند.مکمل های مجاز تولید شده در خارج از کشور نیز می بایست دارای برچسب فارسی حاوی: نام محصول،نام شرکت وارد کننده،نام شرکت و کشور تولید کننده، تاریخ تولید،تاریخ انقضاء و شماره مجوز ورود از وزارت بهداشت و درمان و شرایط نگهداری باشد. مکمل های مجاز تولید شده در داخل کشور می بایست دارای:نام محصول،تاریخ تولید و انقضاءو شماره پروانه ساخت از وزارت بهداشت و درمان،نام و آدرس شرکت تولید کننده،شماره سری ساخت و شرایط نگهداری باشد.

·         برای هیچ دارو و مکملی در دنیا نمی توان تبلیغ کرد و تبلیغات دارویی در رسانه های عمومی منع قانونی دارد. هدف از تبلیغات دارو در شبکه های ماهواره ای فقط سودجویی و کسب درآمد میلیاردی می باشد.

 

دکتر صفورا محبی – مدیر دارو و مواد مخدر معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی فسا